दुबई । इजरायलतर्फ गइरहेको फ्लाई दुबईको विमानमा क्याप्टेनमाथि आक्रमण गरी विमान नियन्त्रणमा लिन खोजेको आरोप लागेका को-पाइलट ओमानी नागरिक हमाम अल-हम्मामी रहेको विभिन्न सञ्चारमाध्यमले जनाएका छन्। यद्यपि, उनको पहिचान तथा उग्रवादी विचारधारासम्बन्धी आरोपबारे आधिकारिक रूपमा पूर्ण पुष्टि भइसकेको छैन।संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई) ले शनिबार दुबईबाट तेल अभिभका लागि उडेको फ्लाई दुबईको उडान नम्बर एफजेड १०७३ मा भएको घटनालाई ‘आतङ्कवादी कारबाही’ को प्रयासका रूपमा वर्णन गरेको छ। यूएईका अनुसार को-पाइलटले भारतीय नागरिक क्याप्टेन स्मित मच्छारमाथि विमानको आपत्कालीन बञ्चरोले आक्रमण गरी विमानको नियन्त्रण आफ्नो हातमा लिन खोजेका थिए।उक्त विमानमा १७४ जना यात्रु सवार थिए। फ्लाइटराडार२४ का अनुसार बुधबार बिहान दुबईबाट उडेको विमान करिब ३४ हजार फिटको उचाइमा पुगेपछि अचानक तल झर्न थालेको थियो। करिब दुई मिनेटमै विमान १७ हजार फिटभन्दा बढी तल झरेको र त्यसपछि पुनः माथि उठेर फेरि तल झरेको तथ्यांकले देखाएको छ।यस क्रममा ककपिटभित्र क्याप्टेन र को-पाइलटबीच झगडा भएको बताइएको छ। क्याप्टेन मच्छारले आफू गम्भीर घाइते भएर ककपिटको भुइँमा खसेको र विमान तल झरिरहेको महसुस गरेको बताएका छन्। उनले विमानलाई जोगाउन ककपिटको ढोका खोल्न सफल भएपछि यात्रु तथा चालक दलका सदस्यहरू ककपिटमा प्रवेश गरी को-पाइलटलाई नियन्त्रणमा लिएको बताएका छन्।घटनापछि विमान करिब १५ हजार फिटको उचाइमा स्थिर भएको थियो। त्यसपछि गैरकानुनी हस्तक्षेप भएको संकेत दिने आपत्कालीन ट्रान्सपोन्डर कोड ७५०० सक्रिय गरिएको थियो। विमानमा रहेका दुई जना रिजर्भ पाइलटले नियन्त्रण लिएर साउदी अरबको उत्तरपश्चिमी शहर ताबुकमा सुरक्षित अवतरण गराएका थिए। दुवै पाइलटलाई उपचारका लागि अस्पताल लगिएको र पछि अबुधाबी सारिएको बताइएको छ।
को-पाइलटको पृष्ठभूमिबारे प्रश्न घटनापछि को-पाइलट हमाम अल-हम्मामीको विगतको उड्डयन करियरबारे पनि अनुसन्धान भइरहेको छ। एपीसँग कुरा गरेका खाडी तथा पश्चिमी कूटनीतिक स्रोतहरूले उनी ओमानी नागरिक भएको बताएका छन्। उनी यूएईमा सिरियाली आमाको गर्भबाट जन्मिएको र लामो समय यूएईमा बसेको बताइएको छ।द वाल स्ट्रिट जर्नलले अज्ञात स्रोतलाई उद्धृत गर्दै अल-हम्मामीलाई उग्रवादी विचार राखेको आशंकामा ओमानमा यसअघि उडान भर्न रोक लगाइएको दाबी गरेको छ। सीएनएनले पनि यस्तै आशंकाका कारण उनलाई उडान तालिमबाट हटाएर अर्को जिम्मेवारीमा सारिएको उल्लेख गरेको छ। तर उनका कथित विचार के थिए र ओमानी अधिकारीहरूले यसबारे अन्य देश वा वायुसेवा कम्पनीलाई जानकारी गराएका थिए कि थिएनन् भन्ने कुरा स्पष्ट भइसकेको छैन।सीएनएनका अनुसार अल-हम्मामीको लिंक्डइन प्रोफाइलमा उनले सन् २०२५ को फेब्रुअरीसम्म ओमान एयरमा करिब सात वर्ष काम गरेको उल्लेख थियो। त्यसपछि उनी सन् २०२५ को जुनमा रोयल एयर मारोकमा आबद्ध भएको र सन् २०२६ को जनवरीमा त्यहाँबाट बाहिरिएको विवरण पनि सार्वजनिक भएको छ।उनले बेलायतस्थित बकिंघमशायर न्यु युनिभर्सिटीबाट उड्डयन व्यवस्थापनसम्बन्धी दूरशिक्षा कोर्स पूरा गरेको पनि पुष्टि भएको छ। विश्वविद्यालयले उनी त्यहाँबाट पाइलट तालिम नलिएको स्पष्ट पारेको छ।यूएईले भन्यो– ‘आतङ्कवादी कार्य’ को अनुसन्धानयूएईका महान्यायाधिवक्ता हमाद सैफ अल-शम्सीले शनिबार अनुसन्धानकर्ताहरूले को-पाइलटले ‘आतङ्कवादी कार्य’ सुरु गरेको निष्कर्ष निकालेको बताएका छन्। उनका अनुसार को-पाइलटले ककपिटमा राखिएको आपत्कालीन क्र्यास बञ्चरो प्रयोग गरी क्याप्टेनमाथि आक्रमण गरेका थिए।यद्यपि, यूएईले घटनाको वास्तविक उद्देश्यबारे अन्तिम निष्कर्ष सार्वजनिक गरेको छैन। अनुसन्धानकर्ताहरूले को-पाइलटले एक्लै काम गरेका थिए वा कुनै व्यक्ति अथवा समूहसँग उनको सम्बन्ध थियो भन्ने विषयमा पनि अनुसन्धान गरिरहेका छन्।यूएईका राष्ट्रपतीय सल्लाहकार अनवर गर्गशले घटनाले क्षेत्रमा उग्रवादविरुद्धको सुरक्षा चुनौती अझै कायम रहेको देखाएको बताएका छन्। उनले उग्रवादप्रति कुनै सहनशीलता नराख्ने यूएईको नीतिलाई दोहोर्याएका छन्।
अनुसन्धान जारी, इजरायलतर्फका उडान स्थगित घटनाको अनुसन्धान अहिले अबुधाबीको नेतृत्वमा भइरहेको छ। सरकारी वकिलहरूले घटनाको परिस्थिति, आक्रमणको उद्देश्य, सम्भावित पूर्वयोजना तथा अन्य व्यक्तिको संलग्नताबारे अनुसन्धान गरिरहेका छन्।यूएईका महान्यायाधिवक्ताका अनुसार अनुसन्धानकर्ताहरूले प्राविधिक परीक्षण, भौतिक तथा डिजिटल प्रमाणको जाँच र घटनासँग सम्बन्धित व्यक्तिहरूको भूमिकाबारे अनुसन्धान गरिरहेका छन्। आवश्यक कानुनी प्रक्रिया पूरा भएपछि अनुसन्धानको अन्तिम नतिजा सार्वजनिक गरिने बताइएको छ।यसैबीच, अनुसन्धान जारी रहेकाले फ्लाई दुबईका इजरायलतर्फ जाने उडानहरू अझै स्थगित रहेको जनाइएको छ। घटनाले विमान चालकहरूको पृष्ठभूमि जाँच, ककपिट सुरक्षा र उड्डयन सुरक्षासम्बन्धी प्रक्रियामाथि थप प्रश्न खडा गरेको छ।
